Recht uit de Raad, Horrorbegroting 2007

01-11-2006

De 1ste begroting van dit linkse college maakt alle nachtmerries waar................Voor 7,5 miljoen veel lieve linkse plannen voor de behoeftige Leidenaar. 3  miljoen wordt betaald door de rijke Leidenaar met een groot huis en 4,5 miljoen verwacht het college te kunnen bezuinigen.....................


Ik geef toe een beetje kort door de bocht geformuleerd, maar in feite is dat wel waar het omdraait. Nu de OZB voor gebruikers is komen te vervallen heeft het college gezocht naar andere manieren om toch een eigen belasting te kunnen heffen. De afvalstoffenheffing, welke vroeger in de OZB versleuteld zat, is weer terug. In principe niets mis mee, de heffingsgrond is op basis van huishoudsamenstelling. Een redelijke benadering van het principe "de vervuiler betaalt".

Iets anders is het met de rioolrecht heffing. Dat is het "recht om op het riool aangesloten te zijn".  Zo'n recht, vergelijkbaar met het vastrecht van bv NUON, is een vast gegeven waar alleen een vast tarief per aansluiting bij hoort. Niet meer, niet minder.
Nog vorig jaar besloot het college om dit recht te heffen middels huishoudsamenstelling. De VVD was het daar niet mee eens omdat er dan een onterechte heffingsgrond is. Immers, van rioolrecht kan het onderhoud door de gemeente worden gefinancieerd. Prima. Maar de gemeente heeft niet méér onderhoud aan een stukje riool in onze straat waar een gezin met kinderen woont dan bij ons  zonder kinderen of mijn alleenstaande buurvrouw.
Maar wat dit college verzint is nog erger: alleen rioolrecht heffen bij huiseigenaren en dan het tarief differentieren op basis van de WOZ waarde.

Onder het motto: "De sterkste schouders moeten de zwaarste lasten dragen".  Het bekende linkse adagium.
Het "bekt" natuurlijk wel leuk naar de achterban dat alleen huiseigenaren zullen worden gepakt.

Maar........................hier maakt het college een paar forse denkfouten;
1.   het is van een stuitende naiviteit te denken dat woningcoorporaties en particuliere verhuurders deze rekening niet in de huurpenningen zullen versleutelen. En wat er eenmaal inzit gaat er zo maar niet meer uit. Stel dat rioolrechtheffing wordt afgeschaft.  En hoe zit het straks met de kwijtscheldingsmogelijkheid?
2.   hoge WOZ waarde betekent niet automatisch hoog inkomen, integendeel. Ik zou de mensen in Leiden niet de kost willen geven die een net pensioen hebben, in een huis wanen dat fors in waarde is gestegen. En roep nu niet dat ze daarmee slapend rijk zijn geworden. Want in waarde kun je niet wonen.

De VVD is het hier absoluut niet mee eens en zal met wijzigingsvoorstellen komen. Maar daarover later meer.
Greetje van Gruting-Wijnhold
fractievoorzitter VVD Leiden
Hieronder, voor de geintersseerde lezer, de volledige tekst van onze beschouwingen in eerste termijn.

VVD bijdrage  begroting 2007, 31 october 2006.

Voorzitter,

Vanavond wordt in verschillende landen Halloween gevierd. Op 31 october verkleden kinderen zich in enge kleren en bellen als het donker wordt aan bij huizen in de buurt. Huizen die versierd zijn met pompoenen en lichtjes, en roepen "trick or treat" (de keuze gevend tussen een truck uithalen of een versnapering krijgen). De bewoners geven de kinderen dan snoepjes.  In de Iers-Keltische kalender begon het jaar op 1 november, dus 31 oktober was als oudejaarsavond. De oogst was binnen, het zaaigoed voor het volgende jaar lag klaar en dus was er even tijd voor vrije dag.

Voor het college is de oogst binnen…………na de verkiezingen met mooie beloften een mooi links college gevormd. U heeft elkaar stevig omarmd in het college- en uitvoeringsprogramma. En nu ligt het zaaigoed voor het volgend jaar klaar; de programmabegroting voor 2007 en verder!

Voor de VVD lijkt het college een beetje op die, eerder genoemde, enge kinderen die roepen “trick or treat” of - op zijn Leids- “bezuinigen of belasting betalen”.  

 

 

En dat terwijl al bij het lezen van het uitvoeringsprogramma de VVD zich afvroeg  voor welke vraagstukken dit uitvoeringsprogramma een oplossing zou moeten bieden.

Uw uitvoeringsprogramma staat vol met retoriek en ambities zonder dat daar een gedegen probleem analyse aan ten grondslag ligt.

De programmabegroting die hier op volgde heeft hierin geen verandering gebracht. Het is op veel punten fantasieloos: economie, infrastructuur (incl OV-RGL-fietsen etc) bevatten nauwelijks nieuwe gedachten en zal dan ook niet bijdragen aan bv extra arbeidsplaatsen.

 

 

 

De stad en de Leidenaars krijgen van dit linkse college minder voor méér. Immers, kijken we naar het programma en de begroting, dan blijkt dat u nauwelijks idee heeft van de problemen en daarbijbehorende oplossingen. Maar u verhoogt wel de lasten met 7,5 miljoen euro.

 

 

En wat gaat uw college daarvoor doen:

 

-Een fopreferendum voor  1,5 mln., omdat dit linkse college geen besluit kan nemen over één van de belangrijkste thema’s van dit moment.

- Gratis openbaar vervoer voor doelgroepen. Ook hier is volstrekt onhelder wat het onderliggende probleem is en voor wie. Bewezen is in ieder geval dat gratis OV geen forenzen uit de auto haalt.

 

- Kunst mag zich verheugen op een miljoen. VVD vraagt zich af wat hier het gesignaleerde probleem is.

 

- Een poptempel:  uitgaven tot 11 miljoen voor dit doel niet geschuwd.

 

In plaats van een poptempel verdient de Lakenhal ons inziens een grote én grootse uitbreiding: het museum heeft tijdens  dit Rembrandt-jaar opnieuw aangetoond een belangrijke bijdrage te leveren aan onze stadseconomie. En anno 2007 kun je simpelweg niet, meer dan,  100.000 bezoekers verwelkomen met slechts vier toiletten!

In de begroting schrijft wethouder Jonas, dat “zo mogelijk – afhankelijk van voldoende financiering – in 2007 met de bouw wordt gestart”. Om vervolgens te zwijgen over de daarvoor benodigde extra investeringen. Daarom nu klip en klaar, heer Jonas: Is het College bereid om de financiële daad bij het culturele woord te voegen?

Of moet de nieuwe Lakenhal soms wijken de poptempel verderop of voor, zoals u dat noemt, ‘lagere cultuur’ in de wijk ?

- Voor junks  regelt u medische verstrekking van heroïne. Ieder zijn shotje op kosten van de Leidse belastingbetaler. Kosten? 1 miljoen euro!

 
- Extra minima beleid gaat de Leidse belastingbetaler ook weer 2 miljoen euro extra kosten. Dát terwijl het Rijk aangeeft, dat gezien de Leidse Sociale infrastructuur, we wel met minder zouden toekunnen. En dat terwijl Leiden tijdens een college met VVD is uitgegroeid tot één van de  ruimhartigste minima steden.

Wat de VVD dan ook mist is een stevige impuls om mensen úit de bijstand te krijgen. Terwijl er in het hele land steeds lovender wordt gesproken door gemeenten én gebruikers over Work First blijft dit college steken in geldverslindende trajecten via reïntegratiebedrijven. Dat terwijl er niet eens een behoorlijk zicht op het concreet functioneren en de resultaten hiervan. De VVD zou hier wel eens een goed onderzoek naar willen zien. We komen daar in de commissie op terug. Verder is de VVD  van mening dat de stad met de hoogste uitgaven per uitkeringsgerechtigde  van het land het aan haar stand verplicht is ook de hoogste prioriteit te geven aan beperking van de instroom en bevorderen uitstroom. Hiervoor zijn goede instrumenten als huisbezoeken en Work First het meest effectief. Dát zou in de ogen van de VVD méér bijdragen aan het welzijn van de mensen in de bijstand.

 

 

- Tenslotte het snoepgeld voor de Raad van 250.000 euro. Wellicht maakt u uw coalitiebroeders blij met zo’n speelpotje. De VVD blijft echter van mening dat de Raad over de gehele begroting gaat! Iets wat u overigens nog zult merken in onze wijzigingsvoorstellen, die verder gaan dan het versnoepen van 2,5 ton.

 

De cijfers van het bovenstaande spreken voor zich: U gaat veel gezinnen in 2007 tot zo’n 500 euro op extra kosten jagen om te besteden aan een fopreferendum, het te herverdelen onder  pop artiesten en kunstenaars en het faciliteren van een drugsverslaving.

Van alle W vragen;  wat willen we bereiken, wat mag het kosten en wat gaan we er voor doen, waar gaat het fout en welk probleem gaan we oplossen, is er maar één beantwoord, namelijk: Wat gaat het de Leidse belastingbetaler kosten en dát is 7,5 miljoen of te wel 500 euro per gezin.

Verder vraagt de VVD zich af of een deel van het college heeft zitten slapen. Wethouder Keur is nog onervaren op financieel terrein, maar van financiële fijn slijpers als mevrouw van de Berg en de heer van As hadden we méér verwacht dat het rücksichtlos samenstellen van een schier eindeloze rij “Autonome ontwikkelingen”. Werkelijk onbegrijpelijk…………….

 

 

 

Daarom zal de VVD een tegen begroting maken.

De VVD zal in haar tegen begroting laten zien , dat wij andere, betere! keuzes maken voor de stad en haar inwoners. In deze alternatieve begroting zal de VVD op zijn minst de lastenverzwaring van dit college volledig ongedaan maken.

Waarom, voorzitter, zou de Leidse burger immers méér moeten gaan betalen? Waarom kiest dit college niet om sommige zaken dan niet te doen?

 

Eerlijk is eerlijk, soms maakt dit college wel een keuze om bepaalde zaken niet of niet meer te gaan doen. Maar dat zijn dan weer niet de keuzes waar de VVD warm voor loopt.

Want voorzitter,  als ik het goed begrijp krijgt de Leidenaar voor de veel hogere lasten meer per jaar;

-Geen Groenoordhallen meer; volstrekt onduidelijk is waar evenementen in de stad dan wél kunnen plaatsvinden.

-Geen tweede zaal voor de Stadsgehoorzaal; één van de belangrijkste culturele partners in de stad wordt door dit college wel erg in de kou gezet.

-én voorzitter, de forse verhoging van de tarieven voor de sportclubs!

 

Voorzitter,

 

De Leidenaar gaat dus niet alleen méér betalen, hij krijgt dus ook minder voor méér.

Het voortvarende élan dat je mag verwachten van Nederlands oudste universiteitsstad met al die jonge mensen vol dromen en kansen is overwoekerd door een te welig tierende tomatenplant. Waar we een jaar geleden nog blijmoedig vooruitkeken in de toekomstvisie naar een bruisende stad in 2030 kan ik nu niet anders dan concluderen dat er een grauwsluier van middelmatigheid en spruitjeslucht over dat beeld is komen te hangen.

 

De VVD zal dan ook , naast het ongedaan maken van de lastenverzwaring, met nadere voorstellen komen om bijvoorbeeld die tariefsverhoging van sportclubs ongedaan maken!

In uw akkoord van april dit jaar stond nog zo mooi, dat het College samen met partners in de stad wilde zoeken naar “adequate oplossingen voor reële problemen”. Het structurele exploitatietekort van zwembad De Zijl bleek zo’n probleem. Maar zónder enig overleg vooraf met partners als de Leidse Sport Federatie werd besloten, om het geldverslindende bad een jaartje te redden door de sporttarieven te verhogen.

Mijnheer Keur, u geeft hiermee een sterk staaltje “open bestuur” ten beste. Welk effect heeft dit, denkt u, op uw relaties met de partners in de stad?

Hoe beoordeelt u, wethouder Keur, de sociale neveneffecten van uw onsportieve voornemen? 

 

Zoals gezegd, de VVD zal deze extra kosten voor sportclubs ongedaan maken. Sterker nog, Sport en Cultuur krijgen in 2007 nog een aantal extra impulsen van de VVD. Wij komen daar in de commissie graag op terug.

 

 

Dit college staat al langer bekend als het college van de terugdraaiers. Allerlei zaken die al anders waren besloten draait u simpelweg terug!

Ook een sterk staaltje hiervan is de heffing van het rioolrecht. De bijna voltallige gemeenteraad (minus VVD en CU) heeft in het najaar 2005 besloten het rioolrecht vanaf 2007 te heffen op basis van het type huishouden. Nu zegt het college dat het rioolrecht wordt geheven aan huiseigenaren op basis van de WOZ waarde.

Voorzitter, zoals uw college het brengt lijkt het alsof slechts zo’n 40%  van de Leidenaren alle ontlasting van de stad zouden moeten verdragen. Heeft u enig idee wat dit betekent voor mensen waar WOZ waarden zo’n 56% zijn gestegen, maar de inkomsten niet?

De VVD pleit daarom voor een simpel vast bedrag per aansluiting. Dat scheelt ook bakken geld in de inning!

Maar wij zien in dat dát in deze Raad een onmogelijk doel is. Daarom zal de VVD met een voorstel komen om deze kosten te verhalen op alle gebruikers van een pand. De VVD is van mening dat dit eerlijker, transparanter en dynamischer is dan het voorstel van het college. Immers, daar worden de kosten via de huurpenningen onzichtbaar versleuteld.

 

 

Voorzitter, de voorliggende begroting bezie ik met droefenis. Droefenis omdat ik weet dat deze stad zoveel beter kan en zoveel beter verdient dan hetgeen ze nu voorgeschoteld krijgt. Droefenis omdat de vooruitstrevende lijn van nog geen jaar geleden is omgebogen naar behoudend en conservatief.

 

Voorzitter, ik rond af. Uiteraard is er nog veel meer te beschouwen over deze stad, maar dat komt wel in de commissies. De fractie van de VVD zal dáár waar nodig en mogelijk is met de eerste alternatieve voorstellen komen. En omdat Liberalen van nature optimisten zijn en vooral kijken naar de kansen die deze begroting ons biedt zijn wij vol vertrouwen dat u straks onze voorstellen en tegen begroting met de grote instemming zult ontvangen.

 

Greetje van Gruting-Wijnhold

VVD Leiden 31 october 2006