Onderwijs en economie samen rondom een weekend

02-11-2006

Onderwijs en economie samen rondom een weekend

 

Afgelopen zaterdag en maandag hebben twee VVD-bijeenkomsten plaatsgevonden die je allebei kunt scharen onder het motto: hoe maken we met meer kennis een betere samenleving

 

Zaterdag 28 oktober vond in Leiden de bijeenkomst over onderwijs plaats. Onder de bevlogen leiding van Rita Verdonk discussieerden meer dan 100 aanwezigen met behulp van twee panels over vragen rondom de problemen en de verbetermogelijkheden voor ons onderwijs.

Daarbij ging het vooral om drie hoofdlijnen:

 

·       Hoe omgaan met probleemleerlingen en met de veiligheid op school

·       De kwaliteit van het onderwijs

·       De positie van de leraar

 

Bij de problemen gaat het er vooral om: hoe organiseer je de zaken zo dat je die problemen zoveel mogelijk voorkomt en ze snel kan oplossen. Daarbij is het belangrijk dat er genoeg voorzieningen op een school zijn om leerlingen die een probleem vormen ( en dus ook hebben) tijdelijk in een speciale klas te plaatsen en ze van daaruit weer aan het normale onderwijs te laten deelnemen ( de zogenaamde “rebound”voorzieningen); dat is goed voor de betrokken leerling, maar ook goed voor de andere leerlingen en de leraren. Je moet dan natuurlijk wel voldoende ruimte daarvoor bieden en in dat opzicht  is het de vraag of het maximum van 60.000 plaatsen voor alle probleemleerlingen in ons land wel voldoende is ; dat leidde tot een pleidooi voor het speciaal onderwijs. Maar de plannen mbt zorgplicht en passend onderwijs neigen er juist toe het speciaal onderwijs op te heffen.

 

Maar ook als zaken toch uit de hand gelopen zijn moet er duidelijk worden opgetreden; een school moet aangifte kunnen zonder de naam en adres van een gemaltraiteerde leraar erbij te hoeven zetten en een straf moet strenger zijn dan de 150 Euro boete die een vader kreeg die een lerares in elkaar geslagen had. En wat te denken van de probleemfamilie die te maken had met 28 instanties: daar zou je op zichzelf al bijna een probleem van krijgen: stroomlijning en samenwerking, in ieder geval met de instellingen voor jeugdzorg zijn dringend nodig.

 

Voor de kwaliteit van het onderwijs geldt: de wereld verandert en dus zal het onderwijs mee moeten veranderen: wat weten de leerlingen en wat moeten ze weten?

 

Dat leidde vooral tot een discussie over taalachterstand: taalachterstand begint al heel vroeg en daar moet dus zo vroeg mogelijk iets aan gedaan worden; wie in het voortgezet onderwijs komt met een taalachterstand heeft het ook inhoudelijk moeilijk; taalonderwijs is vooral een taak van de basisschool, maar als leerlingen desondanks de taal niet goed beheersen moet je daar iets aan doen voor het te laat is; daarom het plan ( en het budget)  voor taalklassen die je als dat nodig is moet volgen voor je naar de middelbare school gaat. Bedenk dat voor veel allochtone leerlingen de voertaal Turks of Marokkaans is, maar dat je om een verdere opleiding te volgen en een succesvolle loopbaan te hebben het Nederlands goed moet beheersen.

 

Maar ook taal moet goed worden onderwezen: er zijn prima le(e)smethoden, maar die moeten we dan wel helemaal toepassen; daar ligt vooral een verantwoordelijkheid van de leraar en daar kunnen we ons geen kwaliteitsverlies permitteren. De lerarenopleidingen en de pabo’s moeten hierop inspelen; het nieuwe leren en het competentiedenken zijn niet allenzaligmakend: er is ook behoefte aan parate kennis

 

Als derde onderwerp de positie van de leraar. We weten allemaal dat een goede leraar bepalend kan zijn voor welke richting je kiest voor je verdere opleiding (en daarmee vaak voor je verdere leven). Maar als je goede leraren wilt hebben, zul je ook wat moeten bieden;

In dat opzicht kwamen aan de orde: het algemene salarisniveau, meer mogelijkheden voor salarisdifferentiatie tussen goede en “gewone’of minder goede leraren, een beter beoordelingssysteem (voorbeeld hoe het niet moet: een leraar heeft eens in de drie jaar een functioneringsgesprek met een manager die hij verder nooit ziet).

 

Ook het beroep leraar moet een uitdaging zijn (of dat weer worden) voor hoger opgeleiden: dan kan je ook meer eisen stellen aan de prestaties en de ruimte geven om, binnen gemaakte afspraken, je professionaliteit als leraar aan de leerlingen over te brengen; je moet bijvoorbeeld ook meer uitwisseling van mensen tussen onderwijs en bedrijfsleven tot stand  brengen.

 

De wereld wordt competitiever en om daarin mee te doen hebben we goed opgeleide mensen nodig en daar kun je niet vroeg genoeg mee beginnen: Innovatie begint op je zesde en niet pas als je trainee bent.

 

Congres economie

De deelnemers aan het congres op maandag over de kansen voor economie waren allemaal wel ouder dan zes jaar; een groot aantal dames en heren uit politiek en bedrijfsleven discussieerden onder leiding van Ben Verwaaijen over de vraag wat er moet gebeuren om onze economie in de wereld mee te laten doen en een betere plek te laten veroveren; Hoe maak je van globalisering een kans in plaats van een bedreiging en welke obstakels moet je dan opruimen.

 

Daarvoor gaf Mark Rutte de aftrap: een omslag maken van wantrouwen jegens het bedrijfsleven naar vertrouwen  (maar als je dat beschaamt, dan volgt ook straf), meer oudere mensen in dienst houden, met als idee: geen werkgeverspremie meer voor de werkloosheidswet voor werknemers boven de 55, belastingverlaging zoals in het verkiezingsprogramma is aangekondigd. Ook willen we veel meer starters ( en die dan ook faciliteiten bieden)

 

Regels moeten er zijn, maar juist de cumulatie van regels en de eigen koninkrijken van alle regelaars en hun handhavers eisen veel te veel van bedrijven; daarmee belemmer je ook innovatie.

 

Rein Willems ( directeur Shell Nederland, lid Innovatieplatform) ging in op de resultaten die het Innovatieplatform heeft bereikt: de kennisvouchers voor het MKB, makkelijker toegang tot Nederland voor kenniswerkers en voor studenten en de Kennisinvesteringsagenda: veel extra aandacht en dus ook veel extra geld voor het onderwijs. Die extra aandacht voor onderwijs klopt met wat we zaterdag  ook al vonden.

 

Maar er moet meer gebeuren om innovatie een prominente plaats te geven in ons land: we moeten meer agressief ( in de positieve betekenis van het woord) dan defensief denken en rekening houden met de diversiteit in mensen en bedrijven: de gedachte gelijke monniken gelijke kappen leidt in onze wereld vaak juist tot ongelijkheid in kansen. Alleen als we alle kansen grijpen kunnen we de globalisering omzetten van een dreiging in een kans. De aanwezige ondernemers lieten zien dat dat ook kan, maar het komt niet gratis: creativiteit in een stimulerende omgeving waarin je niet eindeloos moet wachten op besluiten is daarvoor wel de voorwaarde. Dat is belangrijker dan een bombardement met subsidies: er zijn in ons land nog 1100 subsidieregelingen en 160 bureaus die daar adviezen over geven. De overheid kan wel gericht ontwikkelingen faciliteren, maar dan wel bij financiering ervan cofinanciering eisen.

Ook was er  veel aandacht voor “personeelszaken”: meer oudere werknemers aan het werk, diversiteit in je personeelsbestand ( niet alleen blanke mannen tussen de 30 en de 40) helpt ook bij creativiteit en innovatie, en betere kinderopvang helpt bij vergroting van de arbeidsparticipatie van vrouwen : zie het VVD-verkiezingsprogramma

 

Tot slot de uitsmijters van Mark Rutte en Ben Verwaaijen: we moeten een gevoel van urgentie hebben: geld moet je eerst verdienen voor je het uitgeeft of verdeelt en we moeten de mensen enthousiast maken voor hun werk: dan is iedereen creatiever en alleen met veel creativiteit ( en met minder obstakels) kunnen we onze kansen pakken!

 

Gerard Bakker 

reacties (5)

geplaatst door Joris Kuipers - zondag 5 november 2006, 17:35
Een beetje dubieus te noemen dat een discussie over kwaliteit in het onderwijs telkenmale gereduceerd wordt tot het praten over taalachterstanden. Uiteraard is dit de reden voor een deel van de problematiek in het onderwijs, maar waar blijft de discussie over hoe slecht de invoering van het tweede fase onderwijs, met daaraan vastplakkende het verdoemde studiehuis, wel niet is geweest?! De kwaliteit is niet alleen naar beneden gegaan doordat sommigen leerlingen niet verstaan wat de docent ZEGT, maar tevens doordat de docent - vergeleken met vroeger- niets meer MAG zeggen. Zet de trend van de vergrijzing door en verliezen we over 10 jaar al onze eerstegraads bevoegde docenten (waarvoor de instroom van nieuwe docenten bij lange na niet dekkend is) dat zal het er uiteindelijk op neer komen dat een leraar niets meer KAN zeggen. Dan maakt het ook niet meer uit dat een paar leerlingen een taalachterstand hebben nietwaar?

Joris Kuipers
24, Leiderdorp
promovendus theoretisch fysische chemie UL
geplaatst door Wybo Mentink - maandag 6 november 2006, 17:49
In grote lijnen onderschrijf ik de strekking van het betoog van Joris Kuipers. Als straf voor de mannelijk babyboomers, waarmee ons land zo rijkelijk gezegend is, stel ik voor dat iedere sneer van de vertegenwoordigers van de drie grote partijen richting onze gevoelige en leergierige jeugd gedurende de verkiezingscampagne beloond wordt met een verhoging van het onderwijsbudget met 1 miljard euro. Zij zitten immers aan de knoppen en hebben het onderwijs de afgelopen decennia flink verneukt. Dit is typisch zo\'n geval van eigen verantwoordelijkheid nemen naar de volgende generaties toe. Dat zal ze (de jeugd en de babyboomers) dan wel leren, denk ik. Een miljard is overigens een 1 met negen nullen, dat laat een goede indruk op de onderwijsgevenden. Dus ik zou zeggen: woordvoerders van De Grote Drie, geef ze van katoen, wees niet zuinig en haal de jeugd over de hekel, want die jeugd die wil niks (meer) leren. En Gerrit Zalm, de beste op een na, zorgt -zoals gebruikelijk- voor de dekking, want die deelt immers als vanouds de financiele lakens uit.
geplaatst door Allert Goossens - dinsdag 7 november 2006, 09:27
Een van mijn zware kritiekpunten op het huidige kabinet, en de plannen van beide partijen voor de komende periode, is compleet gebrek aan visie en investering in onderwijs.

De aandacht van sec het onderwijs wordt telkens afgeleid door perifere issues. Zwarte / gemengde scholen, buitengewoon onderwijs, taalachterstand bij nieuwe Nederlanders, etc.

De essentie is: wat leren de huidige leerlingen nog en hoe is de koppeling opleiding - praktijk. Ofwel, hoe wel beslagen komen de leerlingen ten ijs?

Die vraag is heel eenvoudig te beantwoorden. Onvoldoende! Sinds 1970 [Mammoetwet] kent het Nederlandse onderwijs een teloorgang die inmiddels schokkend is. Politiek breed een totaal gebrek aan inzicht. We zijn kampioenen uitdenken van weer nieuwe systemen, nieuwe methodieken, nieuwe schoolvormen. De essentie lijdt echter sterk onder al die vage strategieën. Men leert steeds minder, en steeds algemener. Het meest recente toppunt van "modern onderwijs" [Fast education als in fast food] is de verfoeilijke "canon". Hink, stap sprong door een verbanden wetenschap [bij uitstek] als geschiedenis. Om je haren uit je hoofd te trekken!

Nederland kennisland stevent hard op haar failliet af. Het is schokkend te ervaren dat nota bene de meest rechts georienteerde van de grote partijen het minste uitgeven aan onderwijs. De basis van onze economie wordt ondermijnd, en het gebrek aan visie in deze materie is niet anders dan stuitend te noemen.

In mijn werkomgeving heb ik vaak te maken met jong gediplomeerde TU\'ers en HTS\'ers. De eerste die een behoorlijke Nederlandse [laat staan: Engelse of Duitse] brief kan schrijven moet ik nog tegenkomen. Als ik zie dat 40% van de PABO studenten faalt voor simpele taal- en rekencursussen, dan is dat niets schokkerend, maar volmaakt stuitend. Het is een gospe dat de VVD - mijn eigen partij - zich op geen enkele wijze met visie en kapitaal profileert op dit onderwerp.

Nee, we zetten in op het volmaakt kansloos dwingen van ouders kinderen naar gekleurde scholen te sturen, koppelingen te forceren tussen wetenschap en bedrijfsleven en salarissen van leerkrachten. De essentie - kinderen moeten veel meer leren tijdens hun 10-12 jarige lagere en middelbare schooltijd - is weer de grote onbesproken factor. Liberalen slaan door, door te vaak te wijzen op de relatieve vrijheden die leerlingen in het onderwijs moeten genieten. Welnee - onderwijs bij uitstek moet sterk kaderscheppend beleid krijgen. Minimale kenniskaders, beperkte variatie in middelbare onderwijssystemen. Wat was er fout met Mavo, Havo, VWO? Weinig, tot dat de leerprogramma\'s werden veranderd, totdat een of ander licht [NOT!] het VMBO ging uitvinden. Rampzalige bestuurskolder!

Ik ben Verdonk aanhanger, maar bespaar me Ritiaans beleid op onderwijs als de insteek is als nu. Back to basic, is mijn credo ten aanzien van onderwijs. Leer de leerling weer eens wat.
geplaatst door Maarten van Wijk - dinsdag 7 november 2006, 18:09
Joris Kuipers slaat de spijker op de kop.

Door al het gepraat over moeilijke allochtonen op \'zwarte\' VMBO-scholen realiseert niemand zich dat AL het Nederlands onderwijs op een apocalyps afstevent. In de eerste plaats komt dat door de vergrijzing: duizenden eerstegraads docenten die gekwafiliceerd zijn voor de bovenbouw HAVO/VWO gaan de komende 5 jaar met persioen. Slechts een fractie van hen zal kunnen worden vervangen door geslaagde studenten aan de lerarenopleidingen. De overige vacatures zullen door onbevoegden vervuld worden: wat dit voor de kwaliteit betekent laat zich raden. Niet alleen aan de \'probleemscholen\' maar juist ook aan de chique categoriale gymnasia zal dit probleem zich laten voelen!

Dit demografisch probleem in het lerarenbestand kon men 10 jaar geleden ook al voorzien. Toch is er nooit serieus geld geinvesteerd om tot een oplossing te komen. Ik maak me echter sterk dat het studiehuis deels gemotiveerd is door het vooruitzicht van het tekort aan vakdocenten. Als de leerling immers \'zelfstandig\' de stof tot zich neemt, en de docent slechts een procesbegeleider is, dan hoeft die docent niet zoveel meer van het vak af te weten! Een goedkoop lapmiddel, dus.

De gevolgen van deze houtje-touwtje-oplossing laten zich inmiddels voelen aan de universiteiten. De pubers blijken \'zelfstandig\' toch een stuk minder te leren dan van een goede docent. Exacte opleidingen zien zich nu gedwongen die rol van de school over te nemen, en extra cursussen wiskunde aan te bieden. Andere academische opleidingen schrijven geen Engelstalige boeken meer voor, omdat die niet begrepen worden.

Het hoeft ook niet zo verrassend te zijn dat pubers zelfstandig lerend niet zoveel opsteken. Wie van de lezers van dit stuk denkt dat hij/zij in zijn jeugd ZO gemotiveerd was voor school, dat hij in een studiehuis indertijd automatisch en enthousiast aan het werk zou zijn gegaan om te leren? Ik denk weinig. Er zijn heel veel studenten die daar nog steeds moeite mee hebben, en zij zijn wél volwassen en worden bovendien geacht een opleiding te hebben gekozen die ze ook zelf graag willen doen. Het is volkomen van de zotte om van tieners, wier breinen nog niet volgroeid zijn, die zoals uit onderzoek blijkt nog niet goed vooruit kunnen denken of de consequenties van beslissingen te overzien, te verwachten dat ze uit zichzelf wel de zaken leren die talloze generaties voor hen gewoon moesten stampen.

Het huidige beleid is een ramp en het wordt tijd dat de politiek daar eens ECHT aandacht aan besteedt. Zoals het er nu naar uitziet, wordt er veel beloofd, maar worden slechts minimale middelen gereserveerd, die dan ook nog verkeerd ingezet worden: voor gratis schoolboeken bijvoorbeeld. Een leuk cadeau voor de ouders/kiezers, maar een extra last voor de school die dan natuurlijk weer voor inkoop en onderhoud verantwoordelijk wordt.

Het zou bij een liberale partij als de VVD passen om in te zetten op onderwijs. Als dat gebeurt, dan kunnen ze misschien zelfs die ene zetel van D66 nog afsnoepen.
geplaatst door Allert Goossens - dinsdag 7 november 2006, 20:27
Compliment heer van Wijk. Uitstekend verhaal dat ik volledig en van harte onderschrijf.
Wilt u ook de Nieuwsbrief van
VVD Leiden ontvangen?
Vul dan hieronder je email in
Zoeken op vvdleiden.nl

Nieuwsbrief ontvangen?

Ja! Houd mij op de hoogte van de ontwikkelingen omtrent VVD Leiden.

Nog geen lid?

Meld je dan hier aan